Gluten Hassasiyeti

Çölyak buğday ununun suyla temasıyla ortaya çıkan bir tür proteindir. Çölyak proteini, buğday unundan üretilen hamura yapışkanlık özelliğini veren maddedir. Glutensiz ürünler elinizde buğday unundan üretilen ürünlere göre çok daha hızlı bir şekilde dağılır. Glutensiz gıdaların buğday gluteni içeren ürünlere göre tek negatif yanı budur da denilebilir.

Bu proteinin bazı metabolizmalarda sindirilemiyor olması çölyak hastalığına neden olur. Bu hastalarda çölyak proteinin sindirim sistemine girmesi bağırsakta ciddi hasarlara yol açar. Peki çölyak dışı gluten duyarlılığı nedir? Bunun çölyak hastalığından farkı nedir?

Gluten sindirim sürecinde çok zor parçalanan bir proteindir. Birçok insanda, gluten tamamen kırılamaz, sindirilemez ve rahatsızlık yaratır. Çölyak hastalarında ise, kırılamayan gluten problemler yaratır, bağırsakları zedeler ve kanamalara yol açar.

Günümüzde pek çok insan çölyak belirtilerine benzeyen ancak onun kadar şiddetli olmayan semptomlar yaşamaktadır. Gluten hassasiyeti olan kişiler, gluten içeren yemekler yedikten sonra, mide ve bağırsaklarında çölyak hastalığına benzer, rahatsızlık şişkinlik gibi belirtileri gösterseler de, bağırsakları kalıcı zarar görmez.

Çölyak olmayan gluten duyarlılığı, çölyak hastası olmamamıza rağmen, yine de gluten içeren gıdalara karşı sindirim sisteminizin hassas olduğunu gösterir. Eğer buğday gluteni alerjiniz olup olmadığından şüpheleniyorsanız öğünlerinize glutensiz beslenme ile küçük denemeler yapabilirsiniz. Elbette York Testi, Gıda Alerjisi Testi gibi tıbbi ve diyetlerde başvurulan testleri de yaptırmanız mümkün. Ancak şikayetleriniz çölyak hastalığını işaret etmiyorsa, kilonuzdan şikayetçi değilseniz bu tip bir deneme yanılma yöntemiyle de çölyak dışı gluten duyarlılığına veya gluten alerjisine sahip olup olmadığınızı kendiniz de anlayabilirsiniz.

Tüm bunları dışında çölyak veya gluten duyarlılığı taşımayan insanların da glutensiz gıdalar tükettiklerinde daha enerjik hissettikleri de bilinen bir gerçek. Glutenin yapışkan bir madde olması onu tükettiğinizde mide çeperlerinize yapışması demektir. Bu durumda mide çeperine yapışan gluteni sindirmek için mideniz olanca gücüyle çalışacaktır. Midenizin besinleri sindirmek için çalışan bir tür kas olduğunu unutmayın. Gluteni sindirmeye çalışan mide, vücudunuzun ürettiği enerjinin büyük bir kısmını gluteni sindirmek için kullanacak ve sizi yoracaktır.

Çölyak hastalığı ve glutensiz beslenmenin detaylarını öğrenebileceğiniz bir diğer makalemize de yine blogumuzdan ulaşabilirsiniz.